Nếu được hỏi ngọn núi nào cao nhất trên trái đất, phần lớn mọi người sẽ trả lời là đỉnh Everest. Nhưng họ đã nhầm - Everest là đỉnh núi cao nhất trên hành tinh, nhưng ngọn núi này được đo từ chân núi cho tới đỉnh núi, và chân núi Everest nằm cao trên mực nước biển trên cao nguyên Tây Tạng. Và khi bạn bắt đầu tìm kiếm đỉnh núi cao nhất (được biết đến) trong hệ Mặt trời, đỉnh Everest chỉ cao 3,7 đến 4,7 km (phụ thuộc vào vị trí bạn quyết định đặt chân núi), thậm chí không thuộc danh sách sau:

1) Olympus Mons - 25 km
      Ngọn núi lửa lớn nhất trên sao Hỏa và cũng là ngọn núi cao nhất hệ Mặt trời. Có đường kính 602 km, nó bao trùm một diện tích đất tương đương tiểu bang Arizona (Hoa Kỳ). Olympus Mons nằm gần ba ngọn núi lửa khác được gọi là Tharsis Montes. Những ngọn núi lửa trong khu vực này lớn hơn ngọn núi lửa lớn nhất trên Trái đất từ 10 đến 100 lần. Chúng có thể đạt được độ lớn này là bởi vì, không giống như trên Trái đất, không có kiến tạo địa tầng trên sao Hỏa để có thể kéo một ngọn núi lửa đi xa điểm nóng của nó - chúng chỉ ở nơi núi lửa hoạt động mạnh và tiếp tục phát triển lớn hơn.
     
      2) Rheasilvea Mons – 21,2 km
      Rheasilvea, trên tiểu hành tinh Vesta, nằm ở trung tâm của một miệng núi lửa rộng 482,8 km. Tiểu hành tinh này hiện đang là chủ đề của một nghiên cứu gần đây của tàu vũ trụ Dawn, nó sẽ tiếp tục di chuyển xung quanh tiểu hành tinh này trong nửa đầu năm 2012 trước khi di chuyển sang một điểm hẹn với tiểu hành tinh Ceres vào năm 2015. Rheasilvea Mons đôi khi được gọi là đỉnh núi cao nhất trong hệ Mặt trời, nhưng thậm chí ngay cả với các vệ tinh và tàu vũ trụ quan sát các hành tinh, mặt trăng và các tiểu hành tinh ở xa, khó mà đo được những điều này (mà phải giải thích lý do tại sao con số về độ cao được đưa ra ở đây lại có thể khác với những gì bạn đã nhìn thấy ở nơi khác, những nguồn không đồng quan điểm).

      3) Equatorial Ridge of Iapetus – 20km
      Mặt trăng Saturn của Iapetus có một vài đặc điểm khác thường. Đầu tiên là một miệng núi lửa khổng lồ mang đến cho mặt trăng vẻ bề ngoài của Ngôi sao chết trong bộ phim Chiến tranh giữa các vì sao. Thứ hai là một dãy núi gần xích đạo, với một số đỉnh núi cao tới hơn 19,3 km, làm cho Iapetus trông giống như một hạt dẻ. Các nhà khoa học không biết chắc chắn về sự hình thành của dãy núi, nhưng họ đã đưa ra giả thuyết rằng nó là dấu vết còn lại về hình dạng dẹt của mặt trăng trước đây, vật chất băng giá bị đẩy lên từ bên dưới bề mặt của mặt trăng hoặc thậm chí là phần còn lại của một vòng tròn bị méo mó.
 
      4) Ascreaus Mons – 18,2 km
      Ngọn núi lửa trên sao Hỏa cao nhất trong ba ngọn núi lửa thuộc dãy Tharsis Montes, xuất hiện trên một đường thẳng gần Olympus Mons. Ascreaus Mons có một miệng núi lửa trung tâm sâu 2,1 km. Được phát hiện đầu tiên bởi tàu vũ trụ Mariner 9 vào năm 1971 và sau đó được đặt tên là North Spot, vì nó xuất hiện như là một điểm chấm trong một trận bão bụi được chụp bởi tàu vũ trụ. Những hình ảnh được tiết lộ sau đó cho thấy nó là một núi lửa và điểm chấm này đã được xác nhận lại.

      5) Boösaule Montes – 17,5 km
     Boösaule Montes là một quần thể gồm ba ngọn núi trên Io, một mặt trăng của sao Mộc, tất cả được kết nối bởi một vùng bằng phẳng nổi lên. Ngọn núi được gọi là "" là cao nhất trong ba ngọn núi. Một bên sườn núi có độ dốc 40 độ, các nhà khoa học cho rằng đây là vị trí của một trận sạt lở đất rất lớn trước đây.

      6) Arsia Mons – 16 km
      Đây là ngọn núi lửa cao thứ hai trong dãy Montes Tharsis trên sao Hỏa. Dựa trên việc phát hiện một số tính năng địa chất núi lửa, các nhà khoa học cho rằng Arsia Mons có thể là cội nguồn của các dòng sông băng.

      7) Pavonis Mons – 14 km
      Pavonis Mons là ngọn núi thấp nhất trong ba núi lửa tạo nên Montes Tharsis, và nó cũng được đề nghị công nhận là cội nguồn của các dòng sông băng.

      8) Elysium Mons – 12,6 km
      Nói một cách ẩn dụ, ngọn núi lửa trên sao Hỏa này như là một con cá lớn trong một hồ nhỏ. Nó là ngọn núi lửa cao nhất trong Planitia Elysium, một khu vực ở phía Đông bán cầu sao Hỏa là hệ thống núi lửa lớn thứ hai trên hành tinh.

      9) Maxwell Montes – 11 km
      Dãy núi này nằm trên sao Kim trải dài 853 km. Các nhà khoa học chưa biết rõ về sự hình thành của dãy núi này, nhưng họ cho rằng đây là nơi chứa khối lượng lớn các khoáng sản màu vàng ( quặng pyrit sắt).

      10) Mauna Loa – 9,2 km
      Trái đất của chúng ta chỉ có 1 ngọn núi lọt vào danh sách mười đỉnh núi cao nhất là ngọn núi lửa đang hoạt động trên đảo Hawaii (nhớ rằng, độ cao của núi được xác định từ chân núi tới đỉnh cao nhất, và chân núi Mauna Loa nằm rất sâu dưới bề mặt đại dương). Mauna Loa là một trong nhiều núi lửa đang hoạt động cũng như không hoạt động được tạo ra bởi một trung tâm địa nhiệt bên dưới thềm lục địa Thái Bình Dương. Khi thềm lục địa này di chuyển qua các điểm nóng, đã hoạt động ít nhất 30 triệu năm, các đảo mới bắt đầu hình thành và những đảo cũ, không còn được phát triển qua các lần hoạt động núi lửa, dần dần tàn lụi đi.

Sưu tầm & dịch: Thúy Hằng
Nguồn: http://blogs.smithsonianmag.com/science/2012/01/the-tallest-mountains-in-the-solar-system/